Sammy Baloji

Titel

… and to those North Sea waves whispering sunken stories

Jaar

2021

Locatie

Strand tegenover Hotel Palace
Baron de Maerelaan 2
8380 Zeebrugge

… and to those North Sea waves whispering sunken stories

Sammy Baloji’s praktijk verkent hoe onze koloniale geschiedenis verweven is met de huidige uitbuiting van mensen, grondstoffen en land. Het uitgangspunt voor dit werk ligt  op enkele kilometers, waar 'De Paardenmarkt', een munitiestort uit de Eerste Wereldoorlog, op de zeebodem ligt. Naar analogie met de granaten die onder water werden gedumpt en een ecologische bedreiging vormen, zonk ook onze herinnering aan de rol van de Democratische Republiek Congo tijdens beide wereldoorlogen naar de krochten van het Belgisch geheugen. Congo was onmisbaar voor het Belgische leger, als bron voor soldaten en koper.

Albert Kudjabo,een Congolese soldaat, die zich in 1914 in België vrijwillig aanmeldde om te vechten, samen met 31 andere Congolese soldaten. Hij werd als krijgsgevangene gedeporteerd naar Berlijn, waar hij vanwege zijn afkomst door het Duitse leger werd bestudeerd. De geluidsopname van Kudjabo brengt een Congolese stem die de aanwezigheid van Congolese vrijwilligers in het Belgische leger vertegenwoordigt. Het getuigt ook van de onderdrukking door de koloniale politiemacht Force Publique in Congo en het feit dat Congolese arbeiders werden ingezet als slaven voor de ontginning van mineralen ten dienste van de oorlog.

In Baloji’s installatie wordt een sonore getuige uit het verleden opgenomen: Albert Kudjabo, een Congolese soldaat, die zich in 1914 in België vrijwillig aanmeldde om samen met 31 andere Congolese soldaten mee te vechten. Hij werd als krijgsgevangene gedeporteerd naar Berlijn en daar bestudeerd door het Duitse leger. De geluidsopname getuigt niet alleen van de aanwezigheid van Congolese soldaten in het Belgische leger. Het weergalmt ook de onderdrukking door de koloniale politiemacht Force Publique en de inzet van slavenarbeid voor de ontginning van grondstoffen in Congo ten dienste van Belgische oorlogsvoering.

Deze schaduwgeschiedenis kristalliseert in Baloji's sculpturen. De vormen komen voort uit wetenschappelijke tekeningen van mineralen, gemaakt om de ontginning in Congo in kaart te brengen. Baloji verwijst tegelijk naar de ‘Wardian case’, een glazen kistje om exotische planten te vervoeren over zee. Door deze globale massa-export van gewassen ontstonden nieuwe economieën en werden natuurlijke processen gemanipuleerd. Dit proces van ontheemding en onderwerping mondde uit in de huidige klimaatcrisis.

Net als de Paardenmarkt, omhult de ‘Wardian case’ sporen uit een beslissend moment in het verleden die nog steeds nazinderen. Baloji legt de koloniale kant van de oorlog en de gewelddadige erfenis van ontginning in Congo bloot. Een erfenis die tot vandaag de mondiale samenleving ontwricht, ecosystemen verstoort en een ongelijke wereldmarkt in stand houdt.

Dit kunstproject kwam tot stand in samenwerking met het In Flanders Fields Museum in Ieper.

Locatie

Strand tegenover Hotel Palace
Baron de Maerelaan 2
8380 Zeebrugge
Zeebrugge

Dichtst bij:
- Halte Kusttram: Zeebrugge Strandwijk
- Fietsknooppunt 36
- Wandelknooppunt 36

DRC, °1978

Sammy Baloji onderzoekt het geheugen en de geschiedenis van de Democratische Republiek Congo. Zijn werk is een doorlopend onderzoek naar het culturele, architecturale en industriële erfgoed van de Katanga-regio, maar ook een bevraging van de impact van de Belgische kolonisatie. Zoals hij in een recent interview verklaarde: "Ik ben niet geïnteresseerd in kolonialisme als nostalgie, of in het kolonialisme als iets uit het verleden, maar in de voortzetting van dat systeem."

Sammy Baloji had solotentoonstellingen in Musée du quai Branly, Parijs; MuZee, Oostende, België; Koninklijk Museum voor Midden-Afrika, Tervuren; en Museum for African Art, New York. Zijn solotentoonstelling die in mei opende in WIELS, Centrum voor Hedendaagse Kunst Brussel, getiteld Sammy Baloji & Filip De Boeck - Urban Now: City Life in Congo, wordt momenteel getoond in de Open Society Foundation, New York. Hij ontving talrijke prijzen, waaronder de Smithsonian Artist Research Fellowship 2015 en de Rolex 2014 Mentor and Protégé Arts Initiative award, in samenwerking met Olafur Eliasson. Hij was een Prix Pictet finalist in 2009, ontving de Prins Claus Award in 2008, en twee prijzen op de Afrikaanse Fotografie Biënnale 2007 in Bamako, Mali.